This page uses content from Wikipedia and is licensed under CC BY-SA.

ประเทศโมซัมบิก

สาธารณรัฐโมซัมบิก
República de Moçambique (โปรตุเกส)
ธงชาติ
คำขวัญไม่มี
เพลงชาติปาตรียาอามาดา
("Beloved Homeland") ปิตุภูมิที่รัก

เมืองหลวง
(และเมืองใหญ่สุด)
มาปูโต
25°57′S 32°35′E / 25.950°S 32.583°E / -25.950; 32.583
ภาษาราชการ ภาษาโปรตุเกส
ภาษาพื้นเมือง ภาษาสวาฮีลี, ภาษามาคูวา, ภาษาเซนา
การปกครอง สาธารณรัฐ
•  ประธานาธิบดี ฟีลีปือ ญูซี
•  นายกรัฐมนตรี การ์ลุช อากุชติญญู ดู รูซารียู
ประกาศเอกราช
•  จาก โปรตุเกส 25 มิถุนายน พ.ศ. 2518 
พื้นที่
•  รวม 801,590 ตร.กม. (35)
309,496 ตร.ไมล์ 
•  แหล่งน้ำ (%) 2.2%
ประชากร
•  พ.ศ. 2548 (ประเมิน) 19,792,000 (54)
•  พ.ศ. 2540 (สำมะโน) 16,099,246 
•  ความหนาแน่น 25 คน/ตร.กม. (178)
65 คน/ตร.ไมล์
จีดีพี (อำนาจซื้อ) 2560 (ประมาณ)
•  รวม $ 37.386 พันล้าน 
•  ต่อหัว $ 1,265 
จีดีพี (ราคาตลาด) 2560 (ประมาณ)
•  รวม $ 12.345 พันล้าน 
•  ต่อหัว $ 417 
HDI (2559) Increase 0.418 (ต่ำ) (181st)
สกุลเงิน เมตีกาล (Mt) (MZM)
เขตเวลา เวลาแอฟริกากลาง (CAT) (UTC+2)
 •  ฤดูร้อน (DST) ไม่มี (UTC+2)
ขับรถด้าน ซ้ายมือ
โดเมนบนสุด .mz
รหัสโทรศัพท์ 258

โมซัมบิก (อังกฤษ: Mozambique; โปรตุเกส: Moçambique) มีชื่อเป็นทางการว่า สาธารณรัฐโมซัมบิก (อังกฤษ: Republic of Mozambique; โปรตุเกส: República de Moçambique) เป็นประเทศที่อยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของทวีปแอฟริกา โดยมีมหาสมุทรอินเดียอยู่ทางตะวันออก ประเทศแทนซาเนียอยู่ทางเหนือ ประเทศมาลาวีและแซมเบียอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือ ประเทศซิมบับเวอยู่ทางตะวันตก และมีประเทศสวาซิแลนด์และแอฟริกาใต้อยู่ทางตะวันตกเฉียงใต้

เนื้อหา

ภูมิศาสตร์

ประวัติศาสตร์

ดูบทความหลักที่: ประวัติศาสตร์โมซัมบิก

การอพยพถิ่นฐานของชาวบันตู

ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่: Bantu expansion

โมซัมบิกเป็นที่อาศัยอยู่ครั้งแรกของชนเผ่าพรานซาน สืบเชื้อสายมาจากคน Khoisani คนที่พูดภาษาบันตู ย้ายมายัง แม่น้ำ Zambezi น้ำท่วมเริ่มเข้าสู่พื้นที่ตั้งแต่ศตวรรษที่ 1 เป็นต้นไป ต่อมาประเทศที่เป็นที่นิยมในการทำการค้ากับอาหรับและได้ตั้งชื่อหลังจากที่มีการปกครองโดย Arab Sheikh ในเวลานั้นว่า “Musa bin Ba’ik”

ชายฝั่งสวาฮิลี

อาณานิคมโปรตุเกส (ค.ศ. 1498–1975)

ดูบทความหลักที่: โปรตุเกสโมซัมบิก

ในปี 1498 นักสำรวจชาวโปรตุเกส นามว่า “วัชกู ดา กามา” ถึงชายฝั่งของประเทศโมซัมบิกและภูมิภาคนี้ก็ได้กลายเป็นฐานสำหรับการค้าอย่างช้า ๆ สำหรับนักค้าโปรตุเกส โมซัมบิกตกเป็นอาณานิคมของโปรตุเกส

สงครามประกาศเอกราช (ค.ศ. 1964–1974)

ดูบทความหลักที่: สงครามอาณานิคมโปรตุเกส และ สงครามประกาศเอกราชโมซัมบิก

ในปี พ.ศ. 2503 (ค.ศ. 1960) รัฐบาลโปรตุเกสในสมัย อึชตาดูโนวู (สาธารณรัฐที่ 2) ใช้กำลังปราบปรามคนท้องถิ่นที่ทำการลุกฮือต่อต้าน ไม่ยอมอยู่ใต้อำนาจ นำไปสู่สงครามและเหตุการณ์การสังหารหมู่มูวดา (Mueda Massacre) ในปี พ.ศ. 2504 (ค.ศ. 1961) ต่อมานายเอดูอาร์โด มอนเลน (Eduardo Mondlane) ผู้นำท้องถิ่นที่มีอิทธิพลสูงได้ก่อตั้งแนวร่วมเพื่อการปลดปล่อยโมซัมบิก (Liberation Front of Mozamibique - FRELIMO) จนกระทั่ง นายมอนเลน เสียชีวิตขณะปฎิบัติการรบ จากการทิ้งระเบิดใส่กองบัญชาการเฟรลีมู ที่กรุงดาร์-เอส-ซาลาม แทนซาเนีย เมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512 (ค.ศ. 1969) และนายซาโมรา มาเชล (Samora Machel) ผู้นำทางทหารของ FRELIMO ได้ขึ้นเป็นผู้นำแนวร่วมแทน และใช้ความรุนแรงในการต่อต้านรัฐบาลโปรตุเกส จนได้รับชัยชนะและประกาศเอกราชจากการเป็นอาณานิคมของโปรตุเกส ในวันที่ 25 มิถุนายน 2518 (ค.ศ. 1975)

ประกาศเอกราช (ค.ศ. 1975)

ภายหลังการประกาศเอกราช FRELIMO ได้กลายเป็นพรรครัฐบาล และ ซาโมรา มาเชลเป็นประธานาธิบดีคนแรก ประธานาธิบดีมาเชล ใช้นโยบายการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองอย่างรุนแรง (radical social change) ปกครองประเทศแบบสังคมนิยม ยึดทรัพย์สินเอกชนทั้งหมดเป็นของรัฐ และมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับประเทศคอมมิวนิสต์ในยุโรป โมซัมบิกกลายเป็นประเทศสัญลักษณ์ที่ประเทศคอมมิวนิตส์ใช้เชิดชูความสำเร็จของการปกครองระบอบสังคมนิยม การเมืองภายในของโมซัมบิกได้รับผลกะทบจากสงครามเย็นอย่างมาก ในทศวรรษที่ 1980 ประเทศเสรีตะวันตกและแอฟริกาใต้เข้าแทรกแซง โดยสนับสนุนกลุ่ม Mozambique National Resistance (Renamo) ก่อสงครามกลางเมือง ทำลายสาธารณูปโภคพื้นฐาน สะพาน ทางรถไฟ โรงเรียน สถานพยาบาล ทำให้การพัฒนาประเทศหยุดชะงัก ปลายทศวรรษที่ 1980 สหภาพโซเวียตล่มสลาย สงครามเย็นสิ้นสุดลง รัฐบาลแอฟริกาใต้ยุติการสนับสนุน Renamo ใน ค.ศ. 1986 ประธานาธิบดี มาเชล เสียชีวิตจากอุบัติเหตุเครื่องบินตกที่แอฟริกาใต้อย่างมีเงื่อนงำ และ นาย โยอาควิม ชิสซาโน ขึ้นเป็นผู้นำประเทศแทน

นาย ชิสซาโน เปลี่ยนนโยบายเศรษฐกิจจากมาร์กซิสเป็นเศรษฐกิจการตลาด และลงนามในสนธิสัญญาสันติภาพยุติสงครามกลางเมืองกับ Renamo ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1992 และจัดให้มีการเลือกตั้งทั่วไปและการเลือกตั้งประธานาธิบดีครั้งแรกของโมซัมบิกในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1994 ซึ่งนาย ชิสซาโน ชนะการเลือกตั้งเข้าดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี

สงครามกลางเมือง (ค.ศ. 1977–1992)

ดูบทความหลักที่: สงครามกลางเมืองโมซัมบิก

สมัยใหม่ (ค.ศ. 1993–ปัจจุบัน)

การเมืองการปกครอง

บริหาร

สาธารณรัฐโมซัมบิกปกครองในระบบสาธารณรัฐ ประธานาธิบดีเป็นประมุขของประเทศ นายกรัฐมนตรีเป็นผู้นำรัฐบาล ฝ่ายบริหารประกอบด้วยประธานาธิบดีซึ่งมาจากการเลือกตั้ง อยู่ในตำแหน่งคราวละ 5 ปี และสามารถดำรงตำแหน่งได้ 2 สมัย

นิติบัญญัติ

ตุลาการ

ดูบทความหลักที่: กฎหมายโมซัมบิก

สถานการณ์ทางการเมือง

สิทธิมนุษยชน

ดูบทความหลักที่: สิทธิมนุษยชนในโมซัมบิก

การแบ่งเขตการปกครอง

จังหวัดต่าง ๆ ของโมซัมบิก

ประเทศโมซัมบิกแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 10 จังหวัด (province-provincias) และ 1 เมืองหลวง (capital city-cidade capital) โดยแต่ละจังหวัดแบ่งย่อยออกเป็น 129 เขต (district-distritos) ได้แก่

  1. จังหวัดกาบูแดลกาดู
  2. จังหวัดกาซา
  3. จังหวัดอิญญังบานือ
  4. จังหวัดมานีกา
  5. มาปูโต (เมืองหลวง)
  6. จังหวัดมาปูโต
  7. จังหวัดนัมปูลา
  8. จังหวัดนียาซา
  9. จังหวัดซูฟาลา
  10. จังหวัดแตตือ
  11. จังหวัดซังแบซียา

นโยบายต่างประเทศ

ความสัมพันธ์ด้านต่างๆกับประเทศไทย

ความสัมพันธ์โมซัมบิก – ไทย
Map indicating location of โมซัมบิก and ไทย

โมซัมบิก

ไทย
  • การทูต
  • การเมือง
  • การค้าและเศรษฐกิจ
  • การศึกษาและวิชาการ
  • กีฬา และ การท่องเที่ยว
  • การแลกเปลี่ยนการเยือน
ฝ่ายไทย
ฝ่ายโมซัมบิก

กองทัพ

ดูบทความหลักที่: กองทัพโมซัมบิก

เศรษฐกิจ

ดูบทความหลักที่: เศรษฐกิจและการค้าของประเทศเอสโตเนีย

โครงสร้าง

สภาวะเศรษฐกิจ

ในปี 2555 (ค.ศ. 2012) โมซัมบิกมี GDP มูลค่า 13.6 พันล้าน USD และมีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจร้อยละ 7.4 อุตสาหกรรมที่สำคัญของโมซัมบิก ได้แก่ การทำเหมืองถ่านหิน การเกษตร ประมง เครื่องดื่ม เคมีภัณฑ์ อะลูมินั่ม ผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม สิ่งทอ ซีเมนต์ แก้ว และยาสูบ สินค้าหลักที่โมซัมบิกส่งออก ได้แก่ ถ่านหิน อะลูมินั่ม เครื่องอิเล็กทรอนิกส์ กุ้ง น้ำตาล และฝ้าย โดยประเทศที่โมซัมบิกส่งสินค้าออก เป็นลำดับต้น ๆ ได้แก่เบลเยี่ยม แอฟริกาใต้ สเปน และเนเธอร์แลนด์ ส่วนสินค้าที่โมซัมบิกนำเข้า ได้แก่ เครื่องจักรและอุปกรณ์ ยานพาหนะ ผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม เครื่องอิเล็กทรอนิกส์ โดยนำเข้าจากประเทศต่าง ๆ ได้แก่ แอฟริกาใต้ ออสเตรเลีย จีน และโปรตุเกส สินค้านำเข้าหลักของโมซัมบิก คือ เครื่องจักร เคมีภัณฑ์ อาหารและเครื่องนุ่งห่ม โดยภาพรวม ประเทศคู่ค้าที่สำคัญของโมซัมบิกคือ แอฟริกาใต้ เนเธอร์แลนด์ และโปรตุเกส

การท่องเที่ยว

ดูบทความหลักที่: การท่องเที่ยวในโมซัมบิก

โครงสร้างพื้นฐาน

วิทยาศาสตร์ และ เทคโนโลยี

คมนาคม และ โทรคมนาคม

การศึกษา

ดูบทความหลักที่: การศึกษาในโมซัมบิก

สาธารณสุข

ดูบทความหลักที่: สาธารณสุขในโมซัมบิก

รัฐสวัสดิการ

ประชากรศาสตร์

ประชากร

ภาษา

ดูบทความหลักที่: ภาษาในโมซัมบิก

กีฬา

ดูบทความหลักที่: โมซัมบิกในโอลิมปิก และ โมซัมบิกในพาราลิมปิก

ฟุตบอล

ดูบทความหลักที่: สมาพันธ์ฟุตบอลโมซัมบิก, ฟุตบอลทีมชาติโมซัมบิก และ ฟุตซอลทีมชาติโมซัมบิก

ฟลอร์บอล

ดูบทความหลักที่: สมาพันธ์วอลเลย์บอลโมซัมบิก, วอลเลย์บอลทีมชาติโมซัมบิก และ วอลเลย์บอลหญิงทีมชาติโมซัมบิก

บาสเก็ตบอล

ดูบทความหลักที่: สมาพันธ์บาสเก็ตบอลโมซัมบิก, บาสเก็ตบอลทีมชาติโมซัมบิก และ บาสเก็ตบอลหญิงทีมชาติโมซัมบิก

ยกน้ำหนัก

ดูบทความหลักที่: สมาพันธ์ยกน้ำหนักบอลโมซัมบิก

วัฒนธรรม

ดูบทความหลักที่: วัฒนธรรมโมซัมบิก

สถาปัตยกรรม

วรรณกรรม

ดนตรี

อาหาร

สื่อสารมวลชน

ดูบทความหลักที่: สื่อสารมวลชนในประเทศโมซัมบิก

วันหยุด

ดูบทความหลักที่: รายชื่อวันสำคัญของโมซัมบิก

อ้างอิง

บรรณานุกรม

  • Abrahamsson, Hans, Mozambique: The Troubled Transition, from Socialist Construction to Free Market Capitalism London: Zed Books, 1995
  • Bowen, Merle L., "The State against the Peasantry: Rural struggles in colonial and postcolonial Mozambique", Charlotesvile & London, University Press of Virginia, 2000
  • Cahen, Michel, Les bandits: un historien au Mozambique, Paris: Gulbenkian, 1994
  • Fialho Feliciano, José, "Antropologia económca dos Thonga do sul de Moçambique", Maputo, Arquivo Histórico de Moçamique, 1998
  • Gengenbach, Heidi, "Binding Memories: Women as Makers and Tellers of History in Magude, Mozambique". Columbia University Press, 2004. Entire Text Online
  • Mwakikagile, Godfrey, Africa and America in The Sixties: A Decade That Changed The Nation and The Destiny of A Continent, First Edition, New Africa Press, 2006, ISBN 978-0-9802534-2-9
  • Mwakikagile, Godfrey, Nyerere and Africa: End of an Era, Third Edition, New Africa Press, 2006, "Chapter Seven: "The Struggle for Mozambique: The Founding of FRELIMO in Tanzania," pp. 206–225, ISBN 978-0-9802534-1-2
  • Morier-Genoud, Eric, Cahen, Michel and do Rosário, Domingos M. (eds), The War Within New Perspectives on the Civil War in Mozambique, 1976-1992 (Oxford: James Currey, 2018)
  • Morier-Genoud, Eric, "Mozambique since 1989: Shaping democracy after Socialism" in A.R.Mustapha & L.Whitfield (eds), Turning Points in African Democracy, Oxford: James Currey, 2008, pp. 153–166.
  • Newitt, Malyn, A History of Mozambique Indiana University Press. ISBN 1-85065-172-8
  • Pitcher, Anne, Transforming Mozambique: The politics of privatisation, 1975–2000 Cambridge, Cambridge University Press, 2002
  • Varia, "Religion in Mozambique", LFM: Social sciences & Missions No. 17, December 2005

แหล่งข้อมูลอื่น

รัฐบาล
ข้อมูลพื้นฐาน
การท่องเที่ยว
สาธารณสุข

The State of the World's Midwifery – Mozambique Country Profile